श्री दत्त मंदिराच्या इतिहासात तीन महत्त्वाचे टप्पे दिसून येतात—स्थापना, स्थैर्य आणि लोकाभिमुख परिवर्तन.
पहिले दोन टप्पे बानूबाई देशमुख आणि स्वर्गीय हरिभाऊ जोशी यांनी उभे केले. पण मंदिराला खऱ्या अर्थाने जनतेचे मंदिर बनवण्याचे महत्त्वपूर्ण काम पुढील दोन पिढ्यांनी केले. या इतिहासात जोशी कुटुंब केवळ पुजारी नव्हते तर संस्कारवाहक, व्यवस्थापक आणि परिवर्तनकर्ते होते. स्व. दत्तोपंत जोशी – परंपरेचा विस्तार आणि सार्वजनिकरणाचा प्रारंभ
स्वर्गीय हरिभाऊ जोशी यांच्या निधनानंतर त्यांच्या जेष्ठ पुत्र स्व. दत्तोपंत जोशी यांनी मंदिराची संपूर्ण जबाबदारी सांभाळण्यास सुरुवात केली. त्यांचे व्यक्तिमत्त्व शांत, अभ्यासू आणि परंपरेचे जाणकार असे होते. त्यांना माहीत होते की—“मंदिर टिकवायचे असेल तर ते जनतेची मालमत्ता बनले पाहिजे.” त्यामुळे त्यांनी केवळ परंपरेनुसार नित्यपूजा चालू ठेवली नाही तर:
मंदिराचे ‘पब्लिक ट्रस्ट’ मध्ये रूपांतर करण्याचा धाडसी निर्णय
त्या काळात कोणत्याही कुटुंबाच्या एकहाती व्यवस्थापनातून मंदिराला बाहेर आणून ‘पब्लिक ट्रस्ट’ बनवणे सोपे नव्हते. हे म्हणजे कुटुंबाच्या अधिकाराचा काही अंश स्वेच्छेने सोडण्यासारखे होते. परंतु दत्तोपंत जोशींची दृष्टी व्यापक होती.
या भूमिकेने त्यांनी मंदिराचे पब्लिक ट्रस्टमध्ये रूपांतर केले. त्यामुळे मंदिराची ओळख खाजगी जागा न राहता, सार्वजनिक आध्यात्मिक केंद्र म्हणून मजबूत झाली.
दत्तोपंत जोशी हे त्यांच्या हयातीपर्यंत ट्रस्टचे अध्यक्ष राहिले. त्यांच्या अध्यक्षतेत मंदिराला नियमबद्धता, सुरक्षितता आणि अधिकारिक स्वरूप मिळाले. दत्तोपंत जोशी यांच्या निधनानंतर त्यांचे कनिष्ठ बंधू, स्व. लक्ष्मीकांत जोशी, यांनी अध्यक्षपदाची जबाबदारी स्वीकारली. त्यांची वृत्ती अत्यंत कार्यक्षम, प्रगतिशील आणि लोकसंपर्कातली कौशल्यपूर्ण होती.